Recent Posts

Na današnji dan rođen Mehmed Meša Selimović

Selimović 1SARAJEVO – 26: 04 2016– 09: 55: 10- Mehmed Meša Selimović (Tuzla, 26. april 1910 — Beograd, 11. jul 1982) je bio istaknuti pisac iz Bosne i Hercegovine, koji je stvarao u drugoj polovini XX stoljeća.

Rođen je 26. aprila 1910. godine u Tuzli. U rodnom gradu završio je osnovnu školu i gimnaziju. Godine 1930. upisao se na studijsku grupu jugoslovenska književnost Filozofskog fakulteta u Beogradu. Diplomirao je 1934. godine, a od 1935. do 1941. godine radi kao profesor Građanske škole, a potom je 1936. postavljen za suplenta u Realnoj gimnaziji u Tuzli.

Prve dvije godine rata živeo je u Tuzli, gde je bio uhapšen zbog saradnje sa Narodnooslobodilačkim pokretom, a u maju 1943. godine prešao je na oslobođenu teritoriju. Tada je postao član Komunističke partije Jugoslavije i član Agitprop-a za istočnu Bosnu, potom je bio politički komesar Tuzlanskog partizanskog odreda. Godine 1944. prešao je u Beograd, gdje je obavljao značajne političke i kulturne funkcije. Od 1947. godine živeo je u Sarajevu i radio kao profesor Više pedagoške škole, docent Filozofskog fakulteta, umjetnički direktor “Bosna- filma”, direktor drame Narodnog pozorišta, glavni urednik IP “Svjetlost”. Godine 1971. je penzionisan i preselio se u Beograd. Bio je redovni član akademije nauka i umjetnosti.

Selimović 2Bio je biran za predsednika Saveza književnika Jugoslavije, bio je počasni doktor Sarajevskog univerziteta (1971), redovni član ANUBiH i SANU. Dobitnik je brojnih nagrada od kojih su najznačajnije NIN-ova nagrada (1967), GORANOVA nagrada (1967), Njegoševa nagrada (1967), potom Dvadesetsedmojulska SRBiH, nagrada AVNOJ-a, itd.

Dijela: romani “Derviš i smrt” “Tišina”, “Tvrđava”, “Magla i mjesečina”, “Krug” (nedovršen), zbirke pripovedaka “Prva četa”, “Tuđa zemlja”, “Đevojka zlatne kose”, studija “Za i protiv Vuka”, eseji “Pisci, mišljenja, razgovori”, memoarska proza “Sjećanja”, nekoliko filmskih scenarija.

Selimović 3Poslije prve knjige, zbirke pripovedaka “Prva četa” (1950), s temom iz NOB-a, objavljuje roman “Tišine” (1961). Slijede knjige, zbirka pripovedaka “Tuđa zemlja” (1962) i kratki poetski roman “Magla i mjesečina” (1965).

“Derviš i smrt” (1966) kritika je odmah oduševljeno pozdravila kao izuzetno dijelo. Ovaj roman je napisan kao reakcija na tadašnji režim koji se vrlo često obračunavao sa političkim osuđenicima. I sam Mešin brat je bio na Golom otoku, što je bio dodatni motiv. Radnja romana zbiva se u XVIII  stoljeću u nekom mijestu u Bosni. Glavni junak je Ahmed Nurudin, derviš mevlevijskog reda. To je dijelo snažne misaone koncentracije, pisano u ispovednom tonu, monološki, s izvanrednim umjetničkim nadahnućem, povezuje drevnu mudrost s modernim misaonim nemirima. Ono počinje od religioznih istina kao oblika dogmatskog mišljenja da bi došlo do čovekove večne upitanosti pred svijetom, do spoznaje patnje i straha kao neizbežnih pratilaca ljudskog življenja. Knjigu je posvetio supruzi, koja mu je cijeli život bila vjerni pratilac, prijatelj i podrška. Pisci iz Bosne i Hercegovine predložili su da se Meša ovim romanom kandiduje za Nobelovu nagradu za književnost.

Selimović 4Roman “Tvrđava” (1970) vraća nas u još dublju prošlost, u XVII  stoljeć “Tvrđava” je tu i stvarnost i simbol, a kao simbol ona je “svaki čovjek, svaka zajednica, svaka ideologija” zatvorena u samu sebe. Izlazak iz tvrđave istovremeno je ulazak u život, u haotičnu stvarnost svijeta, početak individualnog razvitka, otvaranje mogućnosti susreta s drugima i upoznavanja istinskih ljudskih vrijednosti. Kao i prethodni roman, i “Tvrđava” je ispunjena vjerom u ljubav, koja je shvaćena kao most što spaja ljude, bez obzira na različitost uvjerenja, civilizacija i ideologija.

Nakon romana “Ostrvo” (1974) koji obrađuje teme iz savremenog života, slede dijela: “Djevojka crvene kose”, “Pisci, mišljenja i razgovori”, “Za i protiv Vuka”, “Krug” i “Sjećanja” (1976). Ovo poslednje dijelo je autobiografsko. U njemu Meša S. opisuje mnoge važne događaje i ličnosti koje su na njegov život uticale i ostavile neizbrisiv trag.

Selimović 6

http://ibalkan.net

One Comment

  1. Bravo, hvala što ste se sjetili.

Šta vi kažete na ovo?

iBalkan.net
%d bloggers like this: